Jump to content

Ahọlu Hẹlọdi Aglipa I

Sọn Wikipedia
Ahọlu Hẹlọdi Aglipa I

Ahọlu Hẹlọdi Aglipa I wẹ degbe dọ yè ni hù Jakọbu bo wle Pita do gànmẹ, podọ ovivi Hẹlọdi Daho lọ tọn wẹ e yin. Hẹlọdi yin yinkọ whẹndo he mẹ ahọlu he nọ dugán do Ju lẹ ji nọ wá sọn tọn. Edominu wẹ yé. Edominu lẹ nọ yin pinpọnhlan taidi Juvi lẹ na yé ko yin hinhẹn po huhlọn po nado gboadà sọn nudi owhe 125 B.C.E. Hẹlọdi Aglipa I yin jiji to owhe 10 B.C.E., podọ Lomu wẹ e plọnwe te. Suhugan mẹhe e jihọntọn hẹ lẹ tọn wá sọn whẹndo he diyin taun lẹ mẹ. Gaius, he mẹsusu nọ ylọdọ Caligula, yin dopo to họntọn etọn enẹlẹ mẹ podọ e wá lẹzun ahọluigbagán to owhe 37 C.E. To ojlẹ kleun de godo, e de Aglipa nado dugán do Itulea, Tlakoniti po Abilene po ji. To godo mẹ, Caligula dlẹnkanna gandudu Aglipa tọn jẹ Galili po Pelea po. Lomu wẹ Aglipa te to whenue Caligula yin hùhù to owhe 41 C.E. Linlin de dọ dọ Aglipa yí adà tangan de wà nado didẹ hunyanhunyan he wá aimẹ bọdego. E sọ gọalọ nado didẹ nuhahun sinsinyẹn he tin to Klaudiu, yèdọ họntọn etọn devo he tindo huhlọn aṣẹpipa tọn, po Wedegbẹ́ Tonudidọ tọn Lomu tọn po ṣẹnṣẹn. Taidi kọdetọn de, Klaudiu wá yin dide taidi ahọluigbagán bọ yé gbọnmọ dali dapana tòwhan. Nado suahọ Aglipa na alọgọ etọn, Klaudiu yí Jude po Samalia po, he ko tin to anademẹ ayimatẹn-gán Lomu tọn lẹ tọn glọ sọn owhe 6 C.E. gbọ́n, do aṣẹpipa Aglipa tọn glọ. Gbọnmọ dali, aigba he tin to anademẹ Aglipa tọn glọ lẹ wá sọzẹn hẹ dehe ji Hẹlọdi Daho lọ ko dugán do wayi lẹ.Jelusalẹm wẹ Aglipa yí do basi tatọ́-tònọ etọn, podọ e mọ nukundagbe sinsẹ̀ngán he nọ nọ̀ finẹ lẹ tọn.

Alọdlẹndonu lẹ[jlado | jla asisado]