Bernard Agré
|
Cet article est écrit en Gun (Gungbe) |
Bernard Agré (he yin jiji to 2 Whejisun 1926 bo kú to 9 Ayidosun 2014) yin nukọntọ mẹhomẹ Côte d'Ivoire tọn de heyin Ṣọṣi Katoliki tọn de he wadevizọn taidi Yẹwhenọgan Abidjan tọn sọn 1994 jẹ 2006, podọ e yin dide taidi yẹwhenọ de to 2001.
Otàn gbẹzan tọn
[jlado | jla asisado]E yin jiji to Monga, Côte d'Ivoire. E plọnnu to Wehọmẹ Sinsẹ̀n-Nuplọnmẹ Bingerville tọn to fie e plọn tamẹnuplọnmẹ te, enẹgodo to Wehọmẹ Sinsẹ̀n-Nuplọnmẹ Quidah tọn, heyin yinyọnẹn todin taidi Bénin, fie e plọn sinsẹ̀n - nuplọnmẹ te, podọ to godo mẹ sọn 1957 yì Dahomey to Lomu fie e mọ gbedewema daho hugan de yí to sinsẹ̀n-nuplọnmẹ Luther tọn mẹ po kọdetọn dagbe lẹ po te.
E lẹzun yẹwhenọ to 20 Liyasun 1953, gbọn Wehọmẹ Alavọ Pontifical Urbaniana tọn gblamẹ, podọ to enẹgodo Biṣọpu Jean Baptiste Boivin, S.M.A. wazọ́n taidi yẹwhenọ alọgọtọ de to Fr Agré, taidi mẹplọntọ po ogán wehọmẹ tọn po sọn 1953 jẹ 1956, taidi ogán wehọmẹ pẹvi lẹ tọn to Dabou sọn 1956 jẹ 1957, podọ ytaidi sinsẹ̀ngán Bingerville tọn sọn 1960 jẹ 1962. Tẹnmẹ-yinkọ vonọtaun ṣọṣi tọn de yin nina ẹn to 8 Awewesun, podọ e sọ wazọ́n taidi alọgọtọ titengbe na nukọntọ ṣọṣi tọn he tin to Notre Dame, to anademẹ wehọmẹ mẹdetiti tọn lẹ po wehọmẹ lẹ po tọn glọ, sọn 1963 jẹ 1968.
E yin dide taidi biṣọpu Man tọn to 8 juin 1968 gbọn Papa Paul VI dali. E sẹ̀n taidi togán Regional Episcopal Conference of Western Africa tọn sọn 1985 jẹ 1991. E yin whinwhàn nado deanana lẹdo ṣọṣi Yamoussoukro tọn to 6 Whejisun 1992, podọ to enẹgodo e yin tọ́ntlọ́ngbọ́n to ṣọṣi tangan Abidjan tọn mẹ to 19 Awewesun 1994. E yin dide taidi sinsẹ̀ngán de he nọ penukundo San Giovanni Crisostomo a Monte Sacro Alto go to 21 Afínplọsun 2001 gbọn Papa John Paul II dali.
Taidi yẹwhenọ de to owhe 80 mẹvi yinyin mẹ, Agré yin dopo to sinsẹ̀ngán he tindo mahẹ to opli 2005 tọn lọ mẹ nado de papa yọyọ de, he nọ de Papa Benedict XVI. Obiọ etọn nado jẹte sọn nukọntọ sinsẹ̀n tọn lọ dè yin alọkẹyi to 2 Nuwhàsun 2006, sọgbe hẹ osẹ́n Ṣọṣi tọn lẹ.
Gbẹtọ he nọ nọ̀ Mbatto lẹ mẹ wẹ e tin te. Agré kú to Paris to 9 Ayidosun 2014.
Alọdlẹndonu lẹ
[jlado | jla asisado]